Czytasz: Boreliozą można zakazić się podczas seksu!

Boreliozą można zakazić się podczas seksu!

Pewnie nie wiedzieliście, że boreliozą może was zarazić partner, ani tego, że mogą chorować dzieci w łonie matki.

Z dr n med. Katarzyną Toruńską, neurologiem, specjalistą leczenia boreliozy, rozmawia Maria Zawała

Zakażenie człowieka boreliozą następuje poprzez ślinę lub wymiociny kleszcza. Wydawać by się mogło, że borelioza to choroba znana od lat. A jednak nadal jest wielką zagadką. Z czego to wynika?

dr n.med. Kataryna Toruńska

Wynika z tego, że są prowadzone, głównie w Niemczech i USA, nowe badania, które uświadamiają nam, że borelioza to nie jest taka prosta choroba, o jakiej uczyliśmy się na studiach medycznych 20 lat temu.

Czyli, nie można jej w trzy tygodnie wyleczyć antybiotykiem?

Nie ma takiej możliwości. Borrelia w  ogóle dzieli swój materiał genetyczny bardzo wolno w stosunku do innych bakterii, ma bardzo wiele mechanizmów, które utrudniają leczenie. Nie ma więc możliwości wyleczenia tej choroby w trzy tygodnie.

Ile lekarzy, tyle zdań na temat terapii boreliozy.

Cóż, niektórzy lekarze czytają i chcą trochę więcej wiedzieć o boreliozie, opierając się na piśmiennictwie zachodnim, a nie tylko na polskim, które jest tak naprawdę starym piśmiennictwem, no i wiedzą, że ta borelioza to nie tylko jest choroba bakteryjna, zakaźna, ale również jest to choroba autoimmunologiczna w swoim przewlekłym przebiegu. Trzeba poznać nowe metody leczenia, oparte na nowych badaniach.

Do jakiego lekarza powinien w takim razie udać się człowiek z podejrzeniem boreliozy?

Jeśli jest podejrzenie boreliozy, są objawy kliniczne, albo są badania, w których potwierdzona jest ta borelioza, należy się udać do lekarza, który specjalizuje się w leczeniu boreliozy, niezależnie od swojej właściwej specjalizacji i niekoniecznie lekarza chorób zakaźnych. Oni najczęściej leczą metodą standardową, którą jest trudno wyleczyć boreliozę. Natomiast wiadomo, że tę boreliozę należy leczyć długo. Czasem, co warto wiedzieć, są objawy kliniczne boreliozy, a testy wychodzą ujemne. Czy Państwo wiedzą, że dzieci mogą mieć wrodzoną boreliozę. Jak matka choruje, a jest w ciąży, to w tej ciąży ta przewlekła borelioza często się uaktywnia i dziecko może się od matki zarazić, chociaż pewnie wielu lekarzy powie, że to niemożliwe. Mało tego, boreliozą można się też zakazić przez kontakt płciowy, jak kiłą. To jest przecież krętek. Ludzie nie mają o tym pojęcia. Leczę w swojej praktyce pary zakażone w ten spsoób. Przeważnie mężczyzna nie ma objawów boreliozy, ale ma wyższe wskaźniki na teście LTT, zakaża partnerkę. To jest nawet łatwe do wytłumaczenia, bo krętki bytują w prostacie i przenoszą się ze spermą.

Po czym poznać, że dzieci  urodziły się z boreliozą?

Neurologicznymi objawami mogą być zaburzenia zachowania, deficyty uwagi,  objawy autyzmu, czy choroby Aspergera.

Rzadko są diagnozowane z myślą o boreliozie?

Bardzo rzadko, mogę sobie nawet wyobrazić, ile dzieci autystycznych ma po prostu niezdiagnozowaną boreliozę. Nie twierdzę, że zupełnie można je wyleczyć z autyzmu, ale gdy zaczniemy je leczyć na boreliozę,  obajwy autyzmu przynajmniej trochę się wycofają.

Jakie są typowe objawy boreliozy?

Kiedyś się uczyliśmy, że musiały być objawy występujące po sobie: rumień, zajęte stawy, a na końcu układ nerwowy. Teraz wszelkie podziały tej boreliozy są właściwie umowne, dlatego że rumień występuje tylko w 30 procentach borelioz. Rumień to jest jedyna taka forma boreliozy, gdzie antybiotyki powinniśmy zresztą wdrażać od razu, bez robienia badań laboratoryjnych.

Jest rumień, jest antybiotyk?

Natychmiast. Wszystkie inne formy  (zajęte stawy, układ nerwowy) mogą również występować w boreliozie wczesnej,  może być tak, że od razu, szybko następuje uszkodzenie stawów, bóle stawowo-mięśniowe, uszkodzenie układu nerwowego, uszkodzenia kardiologiczne, endokrynologiczne. Te objawy są teraz niespecyficzne. Bardzo często występują objawy tężyczkowe,  drętwienia, mrowienia, jakieś zaburzenia widzenia, bóle stóp, niska tolerancja alkoholu, mówimy, że to obajwy niespecyficzne i często nie są łączone z boreliozą.  Chcę bardzo w tym miejscu podkreślić, że borelioza to wielka imitatorka, podszywa się pod bardzo różne choroby, dlatego jej diagnostyka biegnie w różnych kierunkach, a pacjent traci czas. Potrzebna jest duża wiedza.

Naprawdę, tak trudno rozpoznać boreliozę?

Bardzo trudno, dlatego mówię, że powinni się tym zajmować lekarze, którzy się w leczeniu boreliozy specjalizują, i którzy wiedzą, że również inne objawy, poza tymi charakterystycznymi,  borelioza może przybierać.

Jakie objawy boreliozy zagrażają życiu?

Przede wszysykim kardiologiczne, bardzo duże zaburzenia rytmu serca, może dojść do zawału, zapalenia mięśnia sercowego, co grozi nawet przeszczepem serca, neurologiczne: zapalenie mózgu i opon mozgowych

Jakie badania zleca się w celu wykrycia boreliozy?

Z polskich testów najlepszym, choć mającym tylko 50-70 proc. wiarygodności, jest test Western Blot w obydwu klasach. Ale trzeba pamietać, że jeśli jest to stara borelioza, to krętki nie siedzą` w płynach ustrojowych, tylko siedzą w tkankach i nasz układ immunologiczny ich nie widzi, nie traktuje jako antygenu, więc ten test wychodzi fałszywie ujemnie. Najbardziej specyficznym, najdokładniejszym jest niemiecki test LTT, to tzw. test transformacji limfocytów T w stosunku do konkretnych antygenów boreliozowych. Ten test nie jest uznawany przez lekarzy chorób zakaźnych w Polsce.

Dlaczego?
Nie wiem, dlaczego. Może dlatego, że nie jest uznawany przez IDSA - Amerykańskie Towarzystwo Chorób Zakaźnych. Nie wiem dlaczego oni nie chcą tego niemieckiego testu dopuścić, ale wiem, że Niemcy prężnie się rozwijają, jeśli chodzi o diagnostykę i leczenie boreliozy. Oni bardzo dokładnie przebadali ten test. Fakt, jest drogi,  kosztuje ok. 500 złotych, ale można go też wykonać w Polsce. Potem próbki wiezione są do badania transportem lotniczym do Berlina.

O czym świadczy wynik tego testu?

Jeżeli wynik jest dodatni, pacjent wymaga leczenia. Na tym teście podane są różne gatunki borelioz, jedne mają większe powinowactwo do stawów,  drugie większe powinowactwo do układu nerwowego, jest też antygen, który świadczy o przewlekłości procesu chorobowego.

Jak leczy się boreliozę?

Boreliozę powinno się leczyć długo, na pewno nie przez miesiąc, co najmniej przez  6 tygodni i to przy niskich wartościach testu LTT.

Czym leczy się tę chorobę?

Antybiotykami, zwykle potrzebne są dwa antybiotyki działające w różny sposób. Jeden działa na ścianę komórkową,  drugi na genom, dlatego że podawanie tylko jednego antybiotyku wiąże się z tym, że krętek szybko się uodparnia. Podawanie dwóch antybiotyków działa silniej.

Długotrwale podawanie antybiotyków obciąża organizm?

Tak, ale mamy na to sposób. Po pierwsze stosujemy suplementację różnych pierwiastków,  po drugie jest przy tym dość restrykcyjna dieta. Raz, że jest to dieta przeciwgrzybicza,  po drugie to taka dieta głodowa dla samego krętka. Jak pacjenci biorą suplementy,  preparaty ochronne, by ochronić wątrobę, trzymają dietę,  to wszystko jest ok. U moich pacjentów nie doszło nigdy do uszkodzeń wątroby czy trzustki. Widzimy za to, że tak leczeni chorzy po jakimś czasie lepiej się czują i mamy potwierdzenie tego w kolejnych testach LTT. 

Jak dlugo trwa ta terapia?

Maksymalnie do 8 miesięcy.

Czy  to gwarantuje wyleczenie z boreliozy?

Nie, nie gwarantuje, możmy chorobę wyciszyć, inaktywować na jakiś czas, ale pewności, że ją wyleczyliśmy mieć nie będziemy. Jeżeli to wczesna faza: ugryzł mnie kleszcz, mam boreliozę, dostaję antybiotyk, zaczynam leczenie od razu, jest duża szansa wyleczenia całkowitego,  ale jeśli jest to borelioza,  z którą się przychodzi późno, np. 10-letnia, bardzo jest nikła szansa na sukces terapii.

Skazani na krętka będą leczyć się do końca życia i cierpieć?

Będą cierpieć, jak nie będą się leczyć,  mieć coraz to nowe objawy, niektore bardzo niebezpieczne. Natomiast jeśli pacjent czuje się dobrze i parametry LTT spadają do normy po leczeniu, antybiotyk się odstawia.  Potem dwa razy w roku trzeba brać przez minimum miesiąc antybiotyk. To pozwala w miarę bezobjawowo funkcjonować, czuć się lepiej.

Czytaj więcej